Lão nông làm giàu từ cây giống nuôi cấy mô

Từ một đỉnh sinh trưởng, từ một mầm ngủ, mô lá lão nông ở Hưng Yên có thể tạo ra 1 vạn cây con khỏe mạnh, đặc tính như cây mẹ.

Chấp nhận thất bại

Không bằng cấp chuyên môn, văn hóa chỉ dừng lại ở đọc thông viết thạo, nhưng bằng niềm đam mê, ông Phan Ngọc Oanh, 60 tuổi xã Xuân Quan (Văn Giang) người đầu tiên và duy nhất của tỉnh Hưng Yên đến thời điểm này, https://vigen.vn/chuoi-khong-lo-musa-hua-moa-cay-mo/ làm chủ được phương pháp nuôi cấy mô. Người dân địa phương thì thán phục gọi ông là nông dân 4.0.

Tiếp phóng viên trong ngôi biệt thự 4 tầng khang trang, không gian rợp bóng cây xanh, ông Oanh chia sẻ lý do nhân giống cây trồng bằng phương pháp nuôi cấy mô: "Ngày đầu tôi cũng như bao người nông dân khác, đi mua cây giống về trồng, chăm sóc rồi bán. Nhưng từ thực tiễn tôi nhận thấy nếu người làm nông nghiệp không chủ động được cây giống thì sẽ lỡ mất thời vụ gieo trồng và không kiểm soát được chất lượng giống”.

Hơn nữa làng nghề hoa cây cảnh Xuân Quan quê ông được biết đến như là 1 “thủ phủ” hoa cây cảnh, với hơn 1000 hộ trồng với tổng diện tích gần 300ha cung cấp cho toàn khu vực miền Bắc. Chính vì vậy, thị trường tiêu thụ cây giống rất tiềm năng.

Nghĩ là vậy, nhưng thực tế lại vô cùng gian nan, ông Oanh trải lòng: “Đầu năm 2015, khi mới đưa ra ý tưởng, nhân giống bằng phương pháp nuôi cấy mô, ai nghe cũng cười bảo tôi khùng, họ bảo đến các nhà khoa học còn gặp khó khăn khi thực hiện, chứ 1 ông nông dân như tôi mà làm thì chỉ có thất bại”.

“Giờ nghĩ lại tôi thấy mọi người nói đúng, đúng là tôi đã thất bại tới 3 lần, đã có lúc tưởng như phá sản, nhưng tôi chấp nhận và tiếp tục làm” ông Oanh nói.

Từ 3 lần thất bại, cho ông Oanh thêm nhiều kinh nghiệm, ông quyết định đi tham quan thực tế các mô hình ở Trung Quốc, Thái Lan, Hà Lan, rồi mời cả chuyên gia nước bạn về nhà hướng dẫn. Nhờ đó, đầu năm 2018, lứa cây giống từ phương pháp nuôi cấy mô “Made in Phan Ngoc Oanh”, chính thức cung cấp ra thị trường.

Xem thêm: https://vigen.vn/dua-ta-cay-mo/

Đặc tính vượt trội

Trong ngôi biệt thự 4 tầng, ông Oanh dành toàn bộ diện tích tầng 4 rộng 110m2 để làm nơi nuôi cấy mô, ông đầu tư hơn 2 tỷ đồng để mua máy móc thiết bị phục vụ sản xuất như: Thiết bị nhân giống invitro, cân điện tử, kính hiển vi, máy cất nước, tủ tăng trưởng thực vật, máy hấp tiệt trùng, máy cấy đôi…có khả năng nhân giống hàng vạn cây cấy mô mỗi năm. Trong đó có 1 phòng thí nghiệm vô trùng chỉ có nhân viên là 10 cử nhân, thạc sỹ nông nghiệp mới được vào.

Tại khu vực nuôi cấy mô, ông Oanh cẩn thận nhấc từng chiếc túi nilon, từng chai thủy tinh có chứa những mầm cây giống, ông giới thiệu về quy trình nhân giống hoa bằng phương pháp nuôi cấy mô một cách lưu loát, không khác gì một kỹ sư nông nghiệp.

Để có những cây giống đồng đều, đảm bảo chất lượng bằng phương pháp nuôi cấy mô. Thì khâu chọn cây mẹ để làm nguyên liệu nhân giống đặc biệt quan trọng, theo đó phải chọn cây mẹ có các phẩm chất vượt trội, sạch bệnh và hơn hết nên chọn cây trồng trong nhà kính hay cây được trồng theo tiêu chuẩn đặc biệt. https://vigen.vn/ Thời điểm chọn mẫu cấy, lấy vào giai đoạn tăng trưởng mạnh nhất của cây mẹ.

I can definitely relate to the hesitation you feel about residential electrical repairs. It's not something you want to DIY unless you're a qualified expert. Last year, I had a series of smaller issues, including a faulty switch and a few dead outlets, that really needed attention. I started searching for someone local who specialized in this kind of work and came across a fantastic service: https://totallyampedelectrical.co.nz/. They handle all sorts of residential electrical repairs, from minor fixes to more complex wiring problems, and their electricians were incredibly professional. Their team provided clear pricing and explained everything thoroughly, which I found reassuring. They also do things like electrical installations for new appliances and safety inspections, which is great for keeping on top of things.

Gia Lai: cải thiện chất lượng giống cây lâm nghiệp với công nghệ nuôi cấy mô

Trong những năm qua, ngành lâm nghiệp tại nhiều địa phương đang phải đối mặt với không ít khó khăn. Một trong những vấn đề nổi cộm là chất lượng cây giống được ươm mầm theo phương pháp truyền thống không đồng đều, dễ nhiễm bệnh và sinh trưởng chậm, ảnh hưởng đến năng suất và hiệu quả trồng rừng. Nhận thấy những bất lợi này, https://vigen.vn/chuoi-hong-musa-nono-pink-var-cay-mo/ ông Thái Xuân Biên - Giám đốc Công ty cổ phần Công nghệ sinh học lâm nghiệp Thái Xuân Biên (xã Song An, thị xã An Khê, tỉnh Gia Lai), xuất phát từ kinh nghiệm một nông dân trồng rừng, đã quyết tâm tìm ra giải pháp mới để cải thiện tình hình.

Theo đó, với mong muốn nâng cao chất lượng cây giống, ông Biên đã không ngại lặn lội đến nhiều địa phương có nền lâm nghiệp phát triển để học hỏi kinh nghiệm. Ông còn tìm đến các trung tâm nghiên cứu, các vườn ươm hiện đại để tìm hiểu về các phương pháp nhân giống tiên tiến.

Sau một thời gian dài tìm hiểu, ông Biên nhận thấy công nghệ nuôi cấy mô là hướng đi đầy triển vọng, có thể giúp khắc phục những hạn chế của phương pháp truyền thống.

Xem thêm: https://vigen.vn/cay-cha-la-an-trai/

Không dừng lại ở việc học hỏi, ông Biên quyết định đầu tư xây dựng một cơ sở nuôi cấy mô ngay tại địa phương. Theo ông Biên, ban đầu, việc triển khai gặp không ít khó khăn do thiếu kỹ thuật viên có chuyên môn và nguồn vốn đầu tư còn hạn chế. Tuy nhiên, với sự quyết tâm và nỗ lực không ngừng, ông đã phối hợp với các chuyên gia để chuyển giao công nghệ và đào tạo nhân lực tại chỗ. Dần dần, những lô cây giống nuôi cấy mô đầu tiên đã được sản xuất thành công.

Cũng theo ông Thái Xuân Biên, so với phương pháp truyền thống, cây giống từ nuôi cấy mô có nhiều ưu điểm vượt trội: sinh trưởng nhanh, sức đề kháng cao, sản phẩm đồng nhất, chất lượng đồng đều và đặc biệt là rút ngắn thời gian gieo trồng. Năng suất tăng từ 15 - 30% so với giống gốc. Nhờ đó, các hộ trồng rừng trong vùng đã có cơ hội tiếp cận nguồn giống chất lượng cao, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững.

Hành trình của ông Biên - từ một nông dân trồng rừng truyền thống đến tiên phong áp dụng công nghệ nuôi cấy mô là một câu chuyện đầy cảm hứng. https://vigen.vn/ Không chỉ giúp doanh nghiệp cải thiện năng suất trồng rừng, mà còn góp phần mở ra hướng đi mới cho cộng đồng địa phương, thúc đẩy nền lâm nghiệp phát triển theo hướng hiện đại và bền vững hơn.

Nhân giống lan bằng phương pháp nuôi cấy mô tế bào

​Nuôi cấy mô, nhân giống vô tính tế bào thực vật là thuật ngữ để nói về việc nuôi cấy tất cả các phần của thực vật (tế bào đơn, mô, cơ quan…) https://vigen.vn/dua-dau-cay-mo/ trong điều kiện vô trùng, đây là phương pháp nghiên cứu tất cả các vấn đề liên quan đến thực vật về sinh lý học, sinh hóa học, di truyền học và cấu trúc thực vật. Kỹ thuật nuôi cấy mô, tế bào thực vật gồm các biện pháp, thao tác, qui trình nuôi cấy mô tế bào thực vật để chọn giống, nhân giống, sản xuất các hợp chất thứ cấp có hoạt tính sinh học và nghiên cứu lý luận di truyền thực vật bậc cao.

Để nhân giống lan bằng phương pháp nuôi cấy mô tế bào, trước hết cần tách các phần của thực vật như đỉnh sinh trưởng, chồi, rễ, đoạn thân,…, đưa vào môi trường nuôi cấy thích hợp để cây có thể sống, nhân chồi, sinh trưởng và phát triển như đang sống trên thân, cơ thể cây mẹ.

​Trong môi trường nuôi cấy cần đáp ứng đủ điều kiện vật lý (ánh sáng, nhiệt độ, không khí, áp suất không khí) và điều kiện hóa học (dinh dưỡng đa lượng, vi lượng, vitamin, chất điều hòa sinh trưởng...) để giúp mẫu cấy hình thành ra kiểu gen và kiểu hình của nó tương tự cây mẹ. Tất cả hai bước (tách mẫu và đưa vào môi trường nuôi cấy) đều được tiến hành trong điều kiện vô trùng, tức là trong điều kiện không có mốc, vi khuẩn, nấm và các nguồn lây nhiễm khác vì chúng có thể gây hại cho mẫu cấy hoặc gây ảnh hưởng đến sự sinh trưởng và phát triển của mẫu cấy, có khi gây chết mẫu. Vì vậy, cần ngăn cản các nguồn gây nhiễm bằng cách loại trừ các vi sinh vật, chủ yếu là cách thao tác, bố trí trang thiết bị và phương pháp thực hiện trong phòng nuôi cấy mô.

Qui trình nuôi cấy mô tế bào hoa lan được thực hiện như sau:

Chuẩn bị cây mẹ: Trồng thành vườn gốc giống được chăm sóc và theo dõi các đặc điểm hình thái. Cây sạch bệnh và đang giai đoạn sinh trưởng khỏe mạnh, đây chính là nguồn nguyên liệu quan trọng cho kỹ thuật nuôi cấy mô tế bào hoa lan.

Chọn mẫu cấy: Phải chuẩn bị môi trường nuôi cấy đã hấp vô trùng để cấy mẫu. Mẫu sau khi được lựa chọn, bảo quản trong bao PE, có ghi chú rõ ràng là môi trường nào để tránh nhầm lẫn. Dụng cụ lấy mẫu được khử trùng kỹ càng, tốt nhất là đem khử trùng trong nồi hấp ở nhiệt độ 121 độ C, trong vòng 40 phút.

Xem thêm: https://vigen.vn/chuoi-tieu-hong-cay-mo/

Khử trùng mẫu cấy: Mẫu cấy ở ngoài tự nhiên luôn chứa vi khuẩn, nấm… nên cần phải loại bỏ các yếu tố này để đưa vào môi trường nuôi cấy vô trùng. Đây là khâu rất khó trong nuôi cấy mô vì nó quyết định 50% sự thành công trong nuôi cấy mô, nếu không xử lý khử trùng tốt tỷ lệ hư hại sẽ rất cao. Để khử trùng mẫu cấy, cần lựa chọn hóa chất khử trùng thích hợp và thời gian khử trùng thích hợp sao cho làm chết các tác nhân gây nhiễm mẫu (nấm, vi khuẩn), nhưng mẫu cấy vẫn còn có khả năng tái sinh.

Giai đoạn tăng sinh: Mẫu giống hoa lan khi cấy vào môi trường agar tăng sinh có lượng BAP thích hợp trong giai đoạn này để tăng nhanh số lượng cá thể lên hàng trăm, hàng ngàn cá thể (còn được gọi là protocorm). Các chồi tăng trưởng tốt, khỏe mạnh, đạt kích thước và chiều cao sẽ được cấy sang giai đoạn kế tiếp. Môi trường nuôi cấy được bổ sung chất kích thích tạo chồi.

Giai đoạn ra rễ invitro: Mẫu cấy hoàn chỉnh hình thái cây, tiếp tục phát triển chiều cao, kích thước và hình thành rễ mới. Tất nhiên, mỗi giai đoạn tăng trưởng, các môi trường nuôi cấy đều được bổ sung các chất điều hòa sinh trưởng phù hợp cho sự ra rễ.

Giai đoạn huấn luyện: Bình chứa các cây con được chuyển ra nhà huấn luyện (nhà kính), ánh sáng và nhiệt độ đạt 75 – 80 % so với bên ngoài tự nhiên, giúp cây con thích nghi dần với điều kiện bên ngoài. Đây là giai đoạn trung gian để chuyển cây từ phòng thí nghiệm ra ngoài vườn ươm.

Sau các giai đoạn trên, cây con được trồng và chăm sóc ngoài vườn ươm. Chiều cao cây 20 – 25 cm, đường kính cổ rễ 0,5 – 0,7 cm là cây đủ tiêu chuẩn xuất vườn.

Để có được qui trình nuôi cấy mô hoàn chỉnh (qui trình trong phòng thí nghiệm) cần ít nhất 10 – 12 tháng. Chất lượng cây giống được sản xuất bằng phương pháp này có những ưu điểm vượt trội so với phương pháp nuôi cấy khác: Kiểm soát được dịch bệnh cây trồng (bằng phương pháp nuôi cấy mô ta có thể loại bỏ hoàn toàn cá thể mang mầm bệnh); https://vigen.vn/ kiểm soát được chất lượng giống thông qua kiểm soát chặt chẽ từ kiểu gen của cây bố mẹ khi được đem vào làm mẫu nuôi cấy; nhân giống lan hồ điệp nuôi cấy mô và các loài lan cấy mô trong phòng thí nghiệm ít phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên bên ngoài; môi trường nuôi cấy sạch tuyệt đối, cây con được sản xuất số lượng lớn, đồng nhất về mặt di truyền, có sự đồng đều về hình thái.